Paĝo:Fundamento de Esperanto.djvu/34

El Vikifontaro
Salti al navigilo Salti al serĉilo
La paĝo ne bezonas esti provlegata


GRAMATYKA 23 (od), dla celownika (dativus)—al (do), dla narzędnika (instrumentalis)—per (przez), lub inne przyimki odpo¬ wiednio do znaczenia. Przykłady: patr/o ojciec, al patr/o ojcu, patr/o/n ojca (przypadek czwarty), por patr/o/j dla ojców, patro/j/n ojców (przyp. czwarty). 3. Przymiotnik zawsze kończy się na a. Przypadki i liczby też same co dla rzeczownika. Stopień wyższy tworzy się przez dodanie wyrazu pli (więcej), a naj¬ wyższy przez dodanie plej (najwięcej); wyraz «niż» tłomaczy się przez ol. Przykład: Pli blank/a ol neĝ/o bielszy od śniegu. 4. Liczebniki główne nie odmieniają się: unu (1), du (2), tri (3), kvar (4), kvin (5), ses (6), sep (7), ok (8), naŭ (9), dek (10), cent (100), mil (1000). Dziesiątki i setki tworzą się przez proste połączenie liczebników. Dla utworzenia liczebników porządkowych dodaje się końcówka przymiotnika, dla wielorakich—przyrostek obl, dla ułamkowych — on, dla zbiorowych — op, dla podziałowych—wyraz po. Prócz tego mogą być liczeb¬ niki rzeczowne i przysłówkowe. Przykłady: kvin/cent tri/dek tri=533; kvar/a czwarty; unu/o jednostka; du/e powtóre; tri/obl/a potrójny, trojaki; kvar/on/o czwarta część; du/op/e we dwoje; po kvin po pięć. 5. Zaimki osobiste: mi (ja), vi (wy, ty) li (on), ŝi (ona), ĝi (ono; o rzeczy lub zwierzęciu), si (siebie) ni (my), ili (oni, one), oni (zaimek nieosobisty liczby mnogiej); dzierżawcze tworzą się przez dodanie koń¬ cówki przymiotnika. Zaimki odmieniają się jak rzeczowniki. Przykłady: mi/n mnie (przyp. czwarty); mi/a mój. 6. Słowo nie odmienia się przez osoby i liczby. Np. mi far/as ja czynię, la patr/o far/as ojciec czyni, ili far/as oni czynią. Formy słowa: