Maria/Ĉapitro XXIX

El Vikifontaro
Iri al: navigado, serĉi
Ĉapitro XXVIII Indekso : Maria
de Jorge Isaacs
Tradukita de Andrés Turrisi, Detlef Karthaus kaj Ruben' Torres
Ĉapitro XXIX
Ĉapitro XXX
Tradukata ekde 2005.


XXIX

La llegada de los correos y la visita de los señores de M... habían aglomerado quehaceres en el escritorio de mi padre. Trabajamos todo el día siguiente casi sin interrupción, pero en los momentos en que nos reuníamos con la familia en el comedor, las sonrisas de María me hacían dulces promesas para la hora de descanso; a ellas les era dable hacerme leve hasta el más penoso trabajo.

La alveno de la kurieroj kaj la vizito de gesinjoroj M... estis amasigintaj farendaĵojn sur la skribotablon de mia patro. Ni laboradis preskaǔ seninterrompe la tutan sekvan tagon, sed kiam ni kuniĝis kun la familio en la manĝoĉambro, la rideto de Maria faradis al mi dolĉajn promesojn por la horo de ripozo; ili kapablis igi al mi leĝera eĉ la plej penigan laboron.

A las ocho de la noche acompañé a mi padre hasta su alcoba, y respondiendo a mi despedida de costumbre, añadió:

Je la oka vespere mi akompanis mian patron ĝis lia dormoĉambro, kaj respondante al mia kutima ĝiso, li aldonis:

―Hemos hecho algo, pero nos falta mucho. Conque hasta mañana temprano.

―Ni faris iom, sed restas ankoraǔ multo. Do, ĝis morgaǔ frumatene.

En días como aquel, María me esperaba siempre por la noche en el salón, conversando con Emma y mi madre, leyéndole a ésta algún capítulo de la Imitación de la Virgen, o enseñando oraciones a los niños.

En tagoj kiaj tiu, Maria ĉiam atendis min vespere en la salono, konversante kun Emma kaj mia patrino, legante al ĉi lasta iun ĉapitron de la Imitado de la Virgulino, aǔ lernigante preĝojn al la infanoj. Tenía ella tal certeza de que me era necesario pasar a su lado algunos momentos en esa hora, que me los concedía como algo que no tenía derecho a negarme, sin ocultar el placer que yo le proporcionaba y sin ocultar el que me concedía. En el salón o en el comedor había siempre a su lado un asiento esperándome, y un tablero de damas o los naipes nos servían de pretexto para hablar a solas, menos con palabras que con miradas y sonrisas. Entonces sus ojos, adormecidos con el sueño del alma, no huían de los míos.

Ŝi estis tiel certa ke mi bezonegas pasigi ŝiaflanke kelkajn momentojn je tiu horo, ke ŝi ilin koncedis al mi kiel io kion ŝi ne rajtis rifuzi al mi, sen kaŝi la plezuron kiun mi havigis al ŝi kaj sen kaŝi tiun kiun ŝi koncedis al mi. En la salono aǔ en la manĝoĉambro ĉiam estis ŝiaflanke unu sidloko libera por mi, kaj unu dam-tabulo aǔ la ludkartoj utilis al ni kiel preteksto por babili duope, malpli per vortoj ol per rigardoj kaj ridetoj. Tiam ŝiaj okuloj, somnolaj pro la animdormo, ne evitis la miajn.

—¿Viste a tu amigo esta mañana? —me preguntó procurando hallar respuesta en mi ceño.

―Ĉu vi vidis vian amikon ĉimatene? ―ŝi demandis al mi provante trovi respondon en miaj brovoj.

—Sí; ¿por qué me preguntas eso ahora?

―Jes; kial tion vi demandas nun?

—Porque no he podido hacerlo antes.

―Ĉar tion mi ne povis antaǔe.

—¿Y qué interés tienes en saberlo?

―Kaj kial al vi interesas tion scii?

—¿Te instó él a que le pagaras la visita?

―Ĉu li insistis ke vi reciproku lian viziton?

—Sí.

―Jes.

—¿Irás a pagársela, no?

―Vi iros ĝin reciproki al li, ĉu ne?

—Seguramente.

―Tutcerte.

—Él te quiere mucho, ¿no es así?

―Li tre amas vin, ĉu ne?

—Así lo he creído siempre.

―Tion mi ĉiam kredis. ―Y lo crees todavía?

―Kaj ĉu vi ankoraǔ kredas tion?

—¿Por qué no?

―Kial ne?

―Lo quieres como cuando estábais ambos en el colegio?

―Ĉu vi amas lin same kiel kiam vi ambaǔ estis en la lernejo?

―Sí; pero por qué hablar hoy de todo esto?

―Jes; sed kial paroli hodiaǔ pri ĉio ĉi?

―Es porque yo quisiera que tú fueses siempre su amigo, y que él siguiese siéndolo tuyo... Pero tú no le habrás contado nada.

―Ĉar mi volus ke vi estus ĉiam lia amiko, kaj ke li daǔre estus via... Sed vi certe rakontis nenion al li.

―Nada de qué?

―Nenion pri kio?

―Pues de eso.

―Nu, pri tio.

―Pero ¿de qué cosa?

―Sed pri kiu afero?

― Ya sabes qué es lo que digo... No le has dicho, ¿no?

―Vi bone scias pri kio mi parolas... Vi ne diris al li, ĉu?

Yo me complacía en la dificultad que ella encontraba para preguntarme si había hablado de nuestro amor a Carlos, y le respondí:

Mi ĝojis pro la malfacilo kiun ŝi spertis por demandi al mi ĉu mi estis parolinta al Karlo pri nia amo, kaj respondis al ŝi:

―Es la primera vez que no te entiendo.

―Unuafoje mi ne komprenas vin.

―¡Ave María! ¿cómo no has de entender? Que si le has hablado de lo que...

―Sankta Dio! Kiel vi ne komprenas? Ĉu vi fine parolis al li pri tio...

Y como me quedase mirándola al propio tiempo que me sonreía de su infantil afán, prosiguió:

Kaj ĉar mi restis rigardante ŝin dum mi ridetis pri ŝia infaneca strebado, ŝi daǔrigis:

―Bueno; ya no me digas ―y se puso a hacer torrecillas con las fichas del tablero en que jugábamos.

―Bone, finfine ne parolu ―kaj komencis fari turetojn per la diskoj de la tabulo sur kiu ni estis ludantaj.

―Si no me miras ―le dije―, no te confieso lo que le he dicho a Carlos.

―Se vi ne rigardas min ―mi diris al ŝi―, mi ne rakontos al vi kion mi diris al Karlo.

―Ya, pues..., a ver, di ―respondióme tratando de hacer lo que le exigía.

―Nu, bone..., bonvole, diru ―ŝi respondis provante fari kion mi postulis de ŝi.

―Se lo he contado todo!

―Mi rakontis ĉion al li!

―Ay, no! ¿Todo?

―Ha, ne! Ĉu ĉion?

―¿Hice mal?

―Ĉu mi misagis?

―Si así debía ser... Pero entonces, ¿por qué no se lo contaste antes de que viniera?

―Se tiel devis okazi... Sed do, kial vi ne rakontis tion al li antaǔ ol li venu?

―Mi padre se opuso a ello.

―Mia patro oponis al tio.

―Sí, pero él no habría venido: ¿y eso no habría sido mejor?

―Jes, sed li ne estus veninta: kaj ĉu tio ne estintus pli bona?

―Sin duda; pero yo no debía hacerlo, y hoy él está satisfecho de mí.

―Sendube; sed mi ne devis tion fari, kaj hodiaǔ li estas kontenta je mi.

―¿Seguirá, pues, siendo tu amigo?

―Ĉu li daǔre estos via amiko?

―No hay motivo para que deje de serlo.

―Ne ekzistas motivo por ke li ĉesu esti tia.

―Sí, porque yo no quiero que por esto...

―Jes, ĉar mi ne volas ke pro tio...

―Carlos te agradecerá tanto como yo ese deseo.

―Karlo dankos al vi tiom kiom mi tiun deziron.

―Conqué te separaste de él como de costumbre? Y él ¿se ha ido contento?

―Do vi lasis lin kiel kutime. Kaj ĉu li foriris kontenta?

―Tan contento como era posible conseguirlo.

―Tiel kontenta kiel eblis fariĝi tia.

―Pero yo no tengo la culpa, ¿no?

―Sed mi ne kulpas, ĉu?

―No, María; ni él te estima menos que antes por lo que has hecho.

―Ne, Maria; kaj li ne ŝatas vin malpli ol antaǔe pro tio kion vi faris.

―Si te quieres de veras, así debe ser. ¿Y sabes por qué ha pasado todo así con ese señor?

―Se li vere amas vin, tiel devas esti. Kaj ĉu vi scias kial ĉio okazis tiamaniere kun tiu sinjoro?

―Por qué?

―Kial?

―Pero cuidado con reírte.

―Sed ve al vi se vi priridos.

―No me reiré.

―Mi ne priridos.

―¡Pero si ya estás riéndote!

―Sed se vi jam priridantas!

―No es de lo que vas a decirme, sino de lo que me has dicho; di, María.

―Ne pri tio kion vi diros, sed pri tio kion vi diris al mi; diru, Maria.

―Ha sido porque le he rezado mucho a la Virgen para que hiciera suceder todo así, desde ayer que mamá me habló.

―Tio okazis ĉar mi multe preĝis al la Virgulino por ke ŝi ĉion okazigu ĉimaniere, ek de hieraǔ kiam panjo parolis kun mi.

―¿Y si la Virgen no te hubiera concedido lo que pedías?

―Kaj se la Virgulino ne estus koncedinta kion vi petis al ŝi?

―Eso era imposible: siempre me concede lo que le pido; y como esta vez yo le rogaba tanto, estaba segura que me oiría. Mamá se va ―agregó, y Emma se está durmiendo. ¿Ya, no?

―Tio estis neebla: ŝi ĉiam koncedas al mi kion mi petas al ŝi; kaj ĉar ĉi fojon mi tiom petegis al ŝi, mi estis certa ke ŝi aǔskultus min. Panjo retiriĝas ―ŝi aldonis, kaj Emma endormiĝas. Jam sufiĉas, ĉu ne?

―¿Quieres irte?

―Ĉu vi volas iri?

―¿Y qué voy a hacer?... ¿Mucho escribirán mañana también?

―Kaj kion mi devas fari?... Ĉu vi multe skribos ankaǔ morgaǔ?

―Parece que sí.

―Verŝajne jes.

―Y cuando Tránsito venga?

―Kaj kiam venos Transito?

―¿A qué hora viene?

―Je kioma horo li venos?

―Mandó decir que a las doce.

―Li sendis diri ke je la dekdua.

―A esa hora habremos concluido.

―Je tiu horo ni estos fininta.

―Hasta mañana.

―Ĝis morgaǔ.

Respondió a mi despedida con las mismas palabras, pero admirándose de que me quedase con el pañuelo que ella tenía en la mano que me dio a estrechar. María no comprendió que ese pañuelo perfumado era un tesoro para una de mis noches. Después se negó casi siempre a concederme ese bien, hasta que vinieron los días en que se mezclaron tantas veces nuestras lágrimas.

Ŝi respondis al mia ĝiso per la samaj vortoj, sed mirante ke mi restigis al mi la poŝtukon tenatan en la mano kiun ŝi premigis al mi***. Maria ne komprenis ke tiu parfumita poŝtuko estas trezoro por unu el miaj noktoj. Poste ŝi preskaǔ ĉiam rifuzis koncedi al mi tiun valoraĵon, ĝis kiam venis la tagoj dum kiuj tiomfoje miksiĝis niaj larmoj.